İş ortağımız Carboniva ile başlayın (reklam)
EUROPECARBON
NACE 13 · TEKSTİL ÜRÜNLERİ İMALATI

Tekstil Sektörü Su Verimliliği Belgesi Danışmanlığı

Tekstil fabrikaları ve boyahaneler için kapsam kontrolü, su dengesi, önemli su kullanım noktalarının sayaçlandırılması, Mavi Belge başvurusu ve Yeşil Belgeye geçiş yol haritasını tesis verilerine göre hazırlayın.

Kısa cevap: NACE 13 kapsamındaki tekstil işletmelerinde belge yükümlülüğü yalnızca sektör adına göre değil; Yönetmelikteki NACE listesi, çalışan sayısı ve kuruluş niteliği birlikte değerlendirilerek belirlenir. Ek-2'deki NACE kodlarında faaliyet gösteren 50 ve üzeri çalışanlı işletmeler için yükümlülük doğabilir. OSB'nin kendi yükümlülüğü, OSB içindeki işletmenin bireysel yükümlülüğünün yerine geçmez.

Tekstil fabrikaları Su Verimliliği Belgesi almak zorunda mı?

Endüstriyel işletmelerde yükümlülük, resmî kılavuzun Ek-1 listesinde faaliyetin “yükümlü” olarak tanımlanması ve çalışan sayısının 49'dan fazla olması şartlarının birlikte gerçekleşmesine göre belirlenir. NACE 13 tekstil tesisi için resmî kayıtlardaki kod, fiilî üretim ve çalışan sayısı birlikte kontrol edilmelidir. Bakanlık SSS, Soru 37–38.

Kapsam tespitinde ana NACE kodu kadar alt faaliyet, çalışan sayısı, tesisin hukuki yapısı ve güncel Bakanlık uygulaması kontrol edilmelidir. Bu sayfa genel bilgi sunar; kesin yükümlülük kararı tesis verileri ve resmî sistem üzerinden doğrulanmalıdır.

Kimler kapsam dışında kalabilir?

Bir işletme için kesin kapsam dışı kararı yalnızca ticari unvana veya tek bir NACE kaydına bakılarak verilmez. NACE kodunun güncel resmî kılavuzdaki statüsü, çalışan sayısı, tesiste fiilen yürütülen üretim ve kuruluş niteliği birlikte incelenir; resmî kapsam değerlendirmesi yetkili idareye aittir. Bakanlık SSS, Soru 37–38.

Tekstil fabrikalarında su nerede kullanılır ve nasıl azaltılır?

Tekstil tesislerinde iyileştirme potansiyeli prosese göre değişir. Aşağıdaki uygulamalar genel seçeneklerdir; tasarruf oranı ancak tesisin baz tüketimi, kumaş türü, reçetesi, makinesi ve ürün kalite şartları ölçüldükten sonra hesaplanabilir.

Düşük flotte oranlı boyama

Makine uygunluğu, ürün kalitesi ve reçete doğrulaması birlikte değerlendirilerek banyo hacmi ve yıkama adımları optimize edilir.

Tesis verisiyle doğrulanır

Kaskad ve kontrollü durulama

İletkenlik, pH veya renk kontrolüne dayalı durulama; temiz son yıkama suyunun uygun önceki aşamada yeniden kullanılmasını destekler.

Kalite kriteri korunur

Atıksu geri kazanımı

Akım ayrımı, ön arıtma, membran ve gerektiğinde ileri arıtma seçenekleri; hedeflenen proses suyu kalitesine göre fizibilite edilir.

Teknoloji seçimi suya bağlıdır

Kondens ve soğutma suyu dönüşü

Temiz kondens ve uygun soğutma akımları ayrı toplanarak enerji ve su dengesi birlikte iyileştirilebilir.

Enerji-su ortak kazanımı

SCADA ve alt sayaçlandırma

Ana girişlerin yanında önemli su kullanım noktaları izlenerek L/kg, m³/ton veya uygun ürün göstergeleri oluşturulur.

Önemli kullanımlar ölçülür

Kaçak ve sapma yönetimi

Gece debisi, vardiya karşılaştırması ve alarm eşikleriyle görünmeyen kayıplar ile proses sapmaları erken tespit edilir.

Sürekli izleme

Tekstil ve bağlantılı imalatlarda NACE kodu nasıl değerlendirilir?

NACE grubuFaaliyet örnekleriDeğerlendirme notu
13İplik, dokuma, tekstil terbiyesi, örme ve diğer tekstil ürünleriBu sayfanın ana konusudur; Ek-2 ve çalışan şartı güncel kayıt üzerinden kontrol edilir.
14Giyim eşyaları imalatıNACE 13 değildir. Kendi ana/alt kodu ve tesis faaliyetiyle ayrı değerlendirilmelidir.
15Deri, deri ürünleri ve ayakkabı imalatıTekstil grubundan ayrıdır; özellikle tabakhane prosesleri için ayrı sektör değerlendirmesi gerekir.
OSB yönetimiOrtak altyapı ve yerleşke yönetimiOSB'nin yükümlülüğü ile OSB içindeki işletmenin bireysel kapsam testi birbirine karıştırılmamalıdır.

Önemli: İşletmenin ticari unvanında “tekstil” bulunması tek başına yeterli değildir. Güncel NACE kaydı, fiilî faaliyet, çalışan sayısı ve kuruluş kategorisi birlikte incelenmelidir.

Mavi Belge ve Yeşil Belge arasındaki fark nedir?

Mavi Belge, tekstil tesisinin su verimliliği yönetim altyapısını ve başvuru kanıtlarını kurmasına; Yeşil Belge ise ileri kriterleri ve izlenen performansı göstermesine odaklanır. Endüstriyel tesis önce Mavi Belgeyi alır, ardından Yeşil Belgeye daha erken başvurabilmekle birlikte en geç beş yıl içinde başvurur. Bakanlık SSS, Soru 1 ve 4.

BaşlıkMavi Su Verimliliği BelgesiYeşil Su Verimliliği Belgesi
Ana amaçSu verimliliği yönetim altyapısını, ölçümü, mevcut durum analizini ve eylem planını kurmakİleri uygulamaları, performans iyileştirmelerini ve ilgili belge kriterlerini göstermek
Temel kanıtlarSorumlular, su dengesi, sayaçlar, hedefler, eğitim ve iş termin planıGerçekleşen performans, ileri verimlilik uygulamaları, izleme ve Yönetmelikte aranan ek kriterler
Geleneksel olmayan suMavi Belge hedefleri Yeşil Belgeye hazırlık sağlayabilir; %10 kriterinin doğrudan Mavi Belge hedefi olarak yazılması zorunlu değildir. Bakanlık SSS, Soru 7Endüstriyel tesislerde toplam su kullanımının %10'u geleneksel olmayan su kaynaklarından sağlanır. Güncel endüstriyel kılavuz
Sektörel tekniklerMevcut durum, hedefler ve eylem planı NACE 13 proseslerine göre hazırlanır.NACE koduna uygun resmî su verimliliği rehberinde yer alan teknikler uygulanır ve kanıtlanır. Bakanlık sektörel rehberleri
TS ISO 46001 ilişkisiMavi Belge aşamasında otomatik bir TS ISO 46001 sertifika şartı olarak sunulmaz.TS ISO 46001 belgesi ilk Yeşil Belge başvurusunda aranmaz; Yeşil Belge yenileme başvurusunda zorunludur. Güncel endüstriyel kılavuz
Takvimİlk başvuru takvimi tesisin kapsamı ve güncel resmî geçiş hükümleri üzerinden doğrulanır.Endüstriyel tesis Mavi Belgeden sonra Yeşil Belgeye daha erken başvurabilir; başvuru için azami süre beş yıldır. Bakanlık SSS, Soru 4

Belge takvimi: Endüstriyel tesisler için Mavi Belgenin ardından Yeşil Belge başvurusu bakımından tanınan beş yıl azami süredir; tesis kriterleri daha önce karşılarsa daha erken başvurabilir. Tesis özelindeki başlangıç ve son tarih güncel kayıtlarla doğrulanmalıdır. Bakanlık SSS, Soru 4.

Başvuru nereye ve nasıl yapılır?

Tekstil Su Verimliliği Belgesi başvuruları yalnızca Tarım ve Orman Bakanlığının Su Verimliliği Bilgi Sistemi üzerinden dijital olarak yapılır; elden, posta, faks veya e-posta ile gönderilen yeni başvurular değerlendirmeye alınmaz. Sistem ekranları ve teknik yardım kılavuzları izlenmelidir. Su Verimliliği Bilgi Sistemi · Bakanlık SSS, Soru 3 ve 5.

  1. Yetkili kullanıcı, SVBS'ye giriş yapar ve tesis kaydını kontrol eder.
  2. Endüstriyel işletme kategorisi, tesis bilgileri, NACE kodları ve fiilî faaliyetler beyan edilir.
  3. Güncel kılavuz ve sistem yönlendirmelerine göre istenen veri, plan ve kanıtlar yüklenir.
  4. Başvuru dijital olarak gönderilir; sistemde bildirilen eksiklikler yine SVBS üzerinden tamamlanır.
  5. Değerlendirme sonucu ve sonraki güncellemeler sistem üzerinden takip edilir.

Tekstil tesislerinde örnek su dengesi ve sayaçlandırma planı

Aşağıdaki tablo, NACE 13 tekstil tesisi için ana su girişi, boyahane, kazan, soğutma, geri kazanım ve deşarj akımlarının nasıl izlenebileceğini gösteren temsili örnektir. Resmî SSS, su ve atıksu verilerinin ölçülmesini veya bilimsel yöntemlerle hesaplanmasını ister; gerçek sayaç tasarımı tesisin akışları, prosesleri ve mevcut ölçüm altyapısına göre yapılmalıdır. Bakanlık SSS, Soru 19.

Temsili ölçüm noktasıİzlenen akımÖrnek kayıt amacıTasarım notu
Ana su girişişebeke, kuyu ve/veya diğer kaynaklarToplam çekiş ve kaynak bazlı su dengesiHer kaynak ayrı izlenir.
Boyahane girişiBoyama ve yıkama proses suyuReçete, makine ve üretimle tüketim karşılaştırmasıHat veya makine alt kırılımı tesis ölçeğine göre seçilir.
Kazan beslemeTaze besi suyu ve kondens dönüşüBesi, blöf ve kondens dengesinin kurulmasıSu ve enerji verileri birlikte değerlendirilir.
Soğutma sistemiBesleme, blöf ve dönüş akımlarıÇevrim ve kayıp takibiAçık/kapalı devre yapısı dikkate alınır.
Geri kazanım çıkışıArıtılmış atıksu, yağmur suyu veya diğer alternatif kaynakYeniden kullanılan miktarın doğrulanmasıKaynak ve kullanım noktası izlenebilir olmalıdır.
Nihai deşarjTesis dışına verilen atıksuSu-atıksu kütle dengesi ve deşarj takibiArıtma giriş/çıkış noktaları tesis düzenine göre ayrıştırılır.
Birim ürün su tüketimi = Toplam su tüketimi (m³) / Üretim miktarı (ton)

Bu gösterge dönemler veya tesisler arasında karşılaştırılırken ürün karışımı, reçete, kumaş türü ve kapasite kullanım oranı birlikte değerlendirilmelidir. Aynı toplam tüketim, farklı ürün ve üretim koşullarında farklı performans anlamına gelebilir; bu nedenle baz dönem ve normalizasyon yöntemi tesis verileriyle açıkça tanımlanır.

Tekstil Su Verimliliği Belgesi danışmanlığı nasıl ilerler?

Tekstil su verimliliği danışmanlığı; kapsam tespitiyle başlayıp su dengesi, sayaç planı, performans göstergeleri, eylem planı ve dijital başvuru dosyasıyla devam eder. EUROPECARBON teknik hazırlık ve koordinasyon hizmeti verir; Mavi veya Yeşil Su Verimliliği Belgesini düzenleyen makam değildir. Resmî değerlendirme Tarım ve Orman Bakanlığının yetkisindedir.

Kapsam ve boşluk analizi

NACE, çalışan sayısı, tesis türü, mevcut belge ve uygulamalar kontrol edilir; yükümlülük ve proje sınırı yazılı hale getirilir.

Su dengesi ve sayaç planı

Kaynaklar, prosesler, deşarj, kayıp ve geri kullanım akımları eşleştirilir; önemli su kullanımları için ölçüm noktaları belirlenir.

Mevcut durum ve hedefler

Birim ürün su tüketimi hesaplanır; kalite ve üretim koşulları dikkate alınarak ölçülebilir hedefler ile sorumlular atanır.

Eylem ve iş termin planı

Operasyonel iyileştirmeler ile yatırım projeleri maliyet, su kazanımı, uygulanabilirlik ve termin açısından önceliklendirilir.

Başvuru dosyası

Prosedür, kayıt, eğitim, sayaç, analiz ve eylem kanıtları başvuru sistemine uygun dosya yapısında hazırlanır.

Yeşil Belge yol haritası

Mavi Belge sonrasında performans takibi, ileri uygulamalar ve varsa ISO 46001 belgelendirme ihtiyacı ayrı bir geçiş planına bağlanır.

Başlangıçta hangi veriler gerekir?

Başvuru hazırlığında tesisin kapsamını, su dengesini ve izleme yöntemini doğrulayacak kayıtlar bir araya getirilir. Bakanlık SSS'sine göre başvuruda sunulan veriler başvuru tarihinden önceki takvim yılına ait olmalıdır; hangi ekran ve belge formatının kullanılacağı güncel SVBS teknik yardım kılavuzundan kontrol edilir. Bakanlık SSS, Soru 5 ve 14.

  • NACE ve çalışan sayısı kayıtları
  • Başvuru öncesi takvim yılına ait kuyu, şebeke ve diğer su tüketimleri
  • Üretim miktarları ve ürün grupları
  • Boyama, yıkama, kazan ve yardımcı tesis akışları
  • Sayaç listesi, kalibrasyon ve SCADA verileri
  • Atıksu miktarı, analizleri ve geri kullanım kayıtları
  • Varsa mevcut ISO, ZDHC veya Higg FEM dokümanları

Tekstil tesislerinde sık yapılan hatalar

Tekstil tesislerinde en sık görülen hazırlık hataları, kapsamı tek bir kayda indirgemek, su dengesini ölçmeden standart sayaç planı kurmak ve belge sonucunu ya da tasarrufu peşinen garanti etmektir. Aşağıdaki kontroller, NACE 13 Mavi Belge ve Yeşil Belge dosyasının izlenebilir, tesise özgü ve doğrulanabilir hazırlanmasına yardımcı olur.

NACE koduna tek başına bakmak

Çalışan sayısı, kuruluş kategorisi ve fiilî faaliyet kontrol edilmeden kesin yükümlülük sonucu vermek.

Her tesise aynı sayaç planını uygulamak

Önemli su kullanımlarını ve tesis su dengesini incelemeden standart sayaç noktaları belirlemek.

Tasarruf oranını peşinen garanti etmek

Makine, kumaş, reçete ve kalite verisi olmadan yüzdesel sonuç açıklamak.

OSB ile işletme yükümlülüğünü karıştırmak

OSB'nin ortak sistem yükümlülüğünü işletmenin bireysel kapsam testinin yerine koymak.

ISO 46001'i akreditasyon olarak tanımlamak

İşletme sertifikasyonu ile belgelendirme kuruluşunun akreditasyonunu birbirine karıştırmak.

Higg veya ZDHC sonucunu garanti etmek

Ortak veri alanlarını otomatik uyum veya yüksek puan garantisi gibi sunmak.

Program ayrımı: Mavi/Yeşil Belge, Higg FEM ve ZDHC arasında sayaçlandırma, su dengesi ve hedef yönetimi bakımından veri örtüşmesi bulunabilir. Ancak her programın kapsamı, değerlendirme yöntemi ve kanıt şartları ayrıdır; birindeki çalışma diğerinde otomatik puan veya uygunluk sağlamaz.

Tekstil Su Verimliliği Belgesi hakkında sık sorulan sorular

NACE 13 tekstil tesisleri Mavi Belge almak zorunda mı?

NACE listesi, çalışan sayısı ve kuruluş niteliği birlikte değerlendirilir. İlgili NACE kodunda faaliyet gösteren 50 ve üzeri çalışanlı işletmeler için yükümlülük doğabilir; kesin kapsam tesis kayıtlarıyla doğrulanmalıdır.

OSB içindeki her tekstil fabrikası çalışan sayısından bağımsız kapsamda mıdır?

Bu şekilde genel bir sonuç verilemez. OSB yönetiminin yükümlülüğü ile OSB içindeki işletmenin NACE, çalışan sayısı ve tesis niteliğine dayalı bireysel kapsamı ayrı kontrol edilmelidir.

NACE 14 ve NACE 15, NACE 13 kapsamında mıdır?

Hayır. NACE 14 giyim eşyaları, NACE 15 deri ve ilgili ürünler grubudur. Her ana grup kendi alt kodu ve faaliyet şartlarıyla değerlendirilmelidir.

Mavi Belge için tekstilde hangi sayaçlar gerekir?

Ana su girişleri ile önemli su kullanım noktaları ölçülmelidir. Boyama, kazan, soğutma, geri kazanım ve deşarj noktalarının alt sayaç ihtiyacı tesisin su dengesine göre belirlenir.

Yeşil Belge için tek bir son tarih var mı?

Endüstriyel tesislerde Yeşil Belge başvurusu, Mavi Belgenin ardından en geç beş yıl içinde yapılır; tesis kriterleri daha önce sağlarsa daha erken başvuru mümkündür. Tesis özelindeki tarih güncel resmî kayıtlarla doğrulanmalıdır.

ISO 46001 belgesi ilk başvuruda zorunlu mudur?

TS ISO 46001 belgesi ilk Yeşil Belge başvurusunda aranmaz; Yeşil Belge yenileme başvurusunda zorunludur. Güncel şartlar endüstriyel kılavuzdan başvuru tarihinde yeniden doğrulanmalıdır.

Atıksu geri kazanım oranı önceden belirlenebilir mi?

Hayır. Uygulanabilir oran; atıksu karakteri, tuzluluk, renk, hedef proses kalitesi, teknoloji, konsantre yönetimi ve ekonomik fizibiliteye göre hesaplanır.

Mavi Belge Higg FEM ve ZDHC uyumu sağlar mı?

Su dengesi, sayaçlandırma ve hedef takibi bazı gereklilikleri destekleyebilir; fakat Higg FEM ve ZDHC ayrı programlardır ve otomatik uygunluk ya da puan garantisi oluşmaz.

Su tasarrufu kumaş kalitesini etkiler mi?

Yanlış proses değişikliği kaliteyi etkileyebilir. Bu nedenle su azaltımı; haslık, renk tekrarlanabilirliği, pH, iletkenlik ve müşteri spesifikasyonlarıyla birlikte doğrulanmalıdır.

EUROPECARBON hangi desteği sunar?

Kapsam kontrolü, su dengesi, sayaç planı, performans göstergeleri, eylem planı, başvuru dosyası ve Yeşil Belge geçiş yol haritası hazırlama desteği sunar.

Resmî kaynaklar ve güncellik

Yayın tarihi: · Son güncelleme:

Mevzuat, başvuru takvimi ve dijital sistem gereklilikleri değişebileceğinden tesis özelindeki kapsam başvuru tarihinde yeniden doğrulanmalıdır.

Diğer sektörler için Su Verimliliği Danışmanlığı

Su verimliliği yükümlülüğü ve teknik çözüm seti sektörün NACE koduna, fiilî üretimine ve su kullanan proseslerine göre değişir. Aşağıdaki sektör sayfaları, ilgili faaliyete özgü kapsam ve hazırlık yaklaşımına geçiş sağlar; tekstil tesisi için mevcut sayfadaki NACE 13 değerlendirmesi esas alınmalıdır.

Tekstil tesisinizin kapsamını ve belge yol haritasını netleştirin

NACE kodu, çalışan sayısı, su kaynakları ve mevcut sayaç bilgilerinizi paylaşın. İlk aşamada ücretsiz ön kapsam değerlendirmesi yapalım; ayrıntılı mühendislik çalışmasının kapsamını ayrıca tekliflendirelim.

  • NACE ve çalışan sayısı kontrolü
  • Mavi/Yeşil Belge takvim değerlendirmesi
  • Su dengesi ve sayaçlandırma ön kontrolü
  • Higg FEM/ZDHC veri örtüşmesi analizi

Ön kapsam değerlendirme formu

Bu form ayrıntılı mühendislik raporu veya belge sonucu taahhüdü oluşturmaz.