Petrol Rafinerilerinde Su Verimliliği Belgesi ve NACE 19.20
Güncel 2026 Bakanlık Kılavuzu Ek-1’e göre NACE 19.20 GÖNÜLLÜ belgelendirme kapsamındadır. Aynı yerleşkede yürütülen 20.11, 20.14 gibi yükümlü petrokimya faaliyetleri ise fiili üretim NACE kodu ve 50+ çalışan şartıyla ayrıca değerlendirilir.
NACE 19.20 Gönüllü; Entegre Petrokimya Faaliyetleri Ayrı Kontrol Edilir
Bakanlığın 2026 Endüstriyel Su Verimliliği Kılavuzu Ek-1’i, yükümlülük tespitinde güncel referanstır. Endüstriyel işletmede zorunluluk için Ek-1’de “YÜKÜMLÜ” statüsü ile 49’dan fazla çalışan şartı birlikte aranır.
| NACE | Faaliyet | 2026 Ek-1 statüsü | Pratik sonuç |
|---|---|---|---|
| 19.20 | Rafine edilmiş petrol ürünleri imalatı | GÖNÜLLÜ | Çalışan sayısından bağımsız olarak gönüllü belgelendirme mümkündür. Süreç önce Mavi Belge ile başlar; Mavi Belgenin ardından gönüllü başvuru sahibi Yeşil veya Turkuaz Belgeye başvurabilir. |
| 20.11 | Sanayi gazları imalatı | YÜKÜMLÜ | Fiili üretim varsa ve çalışan sayısı 50+ ise belge yükümlülüğü doğar. |
| 20.14 | Diğer organik temel kimyasalların imalatı | YÜKÜMLÜ | Fiili üretim varsa ve çalışan sayısı 50+ ise belge yükümlülüğü doğar. |
Resmî dayanak: Endüstriyel Su Verimliliği sayfası ve 2026 Endüstriyel SVS Kılavuzu Ek-1.
Endüstriyel Tesisler İçin Güncel Belgelendirme Kriterleri
Aşağıdaki kriterler Bakanlığın 2026 Endüstriyel Su Verimliliği Kılavuzundaki tablolarla uyumludur.
Mavi Belge — 7 sistem adımı
- Yeterli sayıda personel görevlendirilmesi
- Mevcut durumun belirlenmesi
- Su verimliliği hedeflerinin belirlenmesi
- Hedeflere ulaşmak için planlamaların yapılması
- Eğitim faaliyetlerinin düzenlenmesi
- Bireysel su kullanımında su verimli ekipman kullanılması
- Bilgilendirici yazılı ve görsel materyaller kullanılması
Yeşil Belge — endüstriyel tesis
- Toplam su kullanımının %10’unun geleneksel olmayan kaynaklardan sağlanması
- NACE koduna uygun su verimliliği rehber tekniklerinin uygulanması
- TS ISO 46001 Su Verimliliği Yönetim Sistemi Belgesi
Turkuaz Belge — endüstriyel tesis
- Atıksuyun en az %20’sinin geri kazanılarak yeniden kullanılması
- NACE koduna uygun rehber tekniklerinin uygulanması
- TS ISO 46001 belgesine sahip olunması
- TS EN ISO 14046 kapsamında belgenin bulunması
Rafineri Proseslerinde Su Verimliliği ve Geri Kazanım Noktaları
Rafineride uygulanacak teknikler; su kalitesi, proses güvenliği, korozyon, enerji, kirletici yük ve ekonomik fizibilite birlikte değerlendirilerek seçilmelidir. Aşağıdaki alanlar Bakanlığın NACE 19.20 rehberi ve Avrupa Komisyonu REF BREF’i ile uyumlu teknik inceleme başlıklarıdır.
Make-up, buharlaşma, sürüklenme ve blowdown dengesi çıkarılır; su kimyası izin veriyorsa konsantrasyon döngüsü optimize edilir. Blowdown geri kazanımı ancak kalite, konsantre yönetimi ve enerji gereksinimi doğrulanarak değerlendirilir.
Ölç → Dengele → Optimize etBakanlığın NACE 19.20 rehberi, uygun soğutma suyu ve kondensat gibi proses sularının petrol tuz giderme ünitesinde yıkama suyu olarak yeniden kullanımını öncelikli teknikler arasında gösterir.
Taze su ikamesi potansiyeliSWS çıkış suyunun yeniden kullanım potansiyeli; H₂S/NH₃ giderimi, tuzluluk, organikler, korozyon ve hedef prosesin kalite gereksinimleri doğrulanarak belirlenir. “Her durumda doğrudan kullanım” varsayımı yapılmaz.
Kaliteye bağlı yeniden kullanımKondensat dönüş oranı, buhar kapanı performansı, kirlenmiş kondensat ayrımı ve boiler feed water dengesi izlenir. Geri döndürülebilen kondensat, hem su hem termal enerji performansında kritik göstergedir.
Su + enerji birlikte izlenirAPI/DAF, biyolojik arıtma ve gerekiyorsa ileri arıtma sonrasında suyun kaliteye uygun kullanım noktalarına yönlendirilmesi değerlendirilir. MBR/RO/EDR veya ZLD ancak saha bazlı teknik-ekonomik analizle seçilir.
Fit-for-purpose yaklaşımıAna su girişi, kule make-up/blowdown, BFW, kondensat, desalter wash water ve geri kazanılmış su akışları kütle denkliğine bağlanır. DCS/SCADA entegrasyonu rafineri için güçlü bir izleme çözümüdür; Mavi Belgenin tek başına mutlak şartı değildir.
Veriye dayalı su dengesiSu KPI’ları, Kütle Denkliği ve Sayaçlandırma Matrisi
Kılavuz, başvurudan önceki takvim yılı üretim ve su verilerini esas alır. Spesifik göstergeler toplam değerlerin üretim miktarıyla normalize edilmesiyle izlenebilir.
| İzleme noktası | Temel parametre | Önerilen izleme | Öncelik |
|---|---|---|---|
| Ana su girişleri | m³, kaynak bazında | Kalibreli ana sayaç + kayıt | Çok yüksek |
| Soğutma kulesi make-up | m³ | Debimetre / DCS trendi | Çok yüksek |
| Soğutma kulesi blowdown | m³, iletkenlik | Debi + su kimyası | Yüksek |
| Boiler feed water | m³ | Debimetre / DCS | Yüksek |
| Kondensat dönüş | m³, kalite | Dönüş debisi + kalite | Yüksek |
| Desalter wash water | m³, kaynak/kalite | Debi + kalite takibi | Yüksek |
| SWS stripped water | m³, kalite | Debi + uygun kalite parametreleri | Yüksek |
| Atıksu arıtma girişi/çıkışı | m³, kalite | Debi + proses kalite verisi | Yüksek |
| Geri kazanılmış su | m³, kullanım noktası | Ayrı sayaç ve kullanım bazlı kayıt | Çok yüksek |
Endüstriyel İşletmeler İçin Güncel Resmî Başvuru Seti ve Teknik Veriler
Bakanlığın güncel “Mavi Su Verimliliği Belgelendirme Sürecinde Başvuru İçin Gerekli Belgeler” dokümanına göre endüstriyel işletmeler için iki zorunlu form ve sekiz destekleyici resmî belge bulunur. Formlar ve destekleyici belgelerdeki beyanlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Zorunlu başvuru belgeleri
- Başvuru Formu — Bakanlığın endüstriyel başvuru sayfasından temin edilerek yetkili kişi(ler)ce usulüne uygun doldurulmalıdır.
- Mevcut Durum Veri Formu — Bakanlığın endüstriyel başvuru sayfasından temin edilerek dijital ortamda Excel formatında hazırlanmalıdır.
Destekleyici resmî belgeler
- Güncel Sanayi Sicil Belgesi — başvuruda beyan edilen üretim faaliyetleriyle ilişkili NACE kodlarını içermeli.
- Oda Faaliyet Belgesi — başvuru tarihinden önceki son 1 yıl içinde alınmış olmalı.
- Kapasite Raporu — başvuru tarihinden önceki son 2 yıl içinde alınmış güncel rapor.
- Çalışan Sayısını Gösterir SGK Belgesi — başvuru tarihi itibarıyla son 3 aya ait SGK belgesi veya barkodlu internet çıktısı.
- Güncel Ticaret Sicil Gazetesi örneği — başvuru sahibinin son durumunu ve değişiklikleri yansıtmalı.
- Yetki Belgesi — başvuru sahibini temsil ve ilzama yetkili kişi(ler)in yetkilendirilmesine ilişkin belgeler.
- İmza Yetkisine İlişkin Belgeler — yetkili kişi(ler)in isim ve imzalarını gösteren imza sirküleri.
- Çevre İzin ve/veya Lisans Belgesi — mevcut çevresel izinleri gösteren güncel belge(ler).
Mevcut durum için teknik veri seti
- Fiilen yürütülen üretim faaliyetleri ve güncel NACE kodları
- Başvuru tarihinden önceki takvim yılına ait toplam ve proses bazlı üretim miktarları
- Aynı dönem için kaynak bazında toplam su temini ve tüketimi
- Su kullanım ve atıksu oluşum noktaları
- Proses akım şeması / P&ID ve su-atıksu kütle dengesi
- Atıksu arıtma tesisi giriş-çıkış verileri
- Geleneksel olmayan su kaynakları ve geri kazanılmış su miktarları
- Mevcut sayaç/debimetre listesi, kalibrasyon ve veri kayıt sistemi
- Spesifik su tüketimi, spesifik atıksu ve seçilen KPI tanımları
Resmî belge listesi: Endüstriyel İşletmeler İçin Başvuruda Talep Edilen Belge Listesi. Başvuru süreci SVBS üzerinden yürütülür; Bakanlığın form ve belge sunum kuralları esas alınmalıdır.
27 Haziran 2026 Sonrası Endüstriyel Tesisler İçin Ne Değişti?
Bugün itibarıyla ilk geçiş tarihi geçmiş durumdadır. Ancak bu tarih NACE 19.20’nin gönüllü statüsünü zorunlu hale getirmez.
Yükümlü endüstriyel kuruluşlar için Yönetmelikteki ilk geçiş tarihi sona erdi. Yükümlülük Ek-1 statüsü + 50+ çalışan koşuluyla belirlenir.
Süre GeçtiBakanlık SSS’sine göre endüstriyel kuruluşların durumu 27 Haziran 2026’dan itibaren 5 yıl izlenir. Bakanlığın uygun görüşüyle başvuru süresi en fazla 7 yıla uzatılabilir.
Yükümlüler İçinRafine edilmiş petrol ürünleri imalatı 2026 Ek-1’de gönüllü statüdedir. Tesis isterse çalışan sayısından bağımsız olarak belge sürecine gönüllü girebilir.
Güncel Ek-1Rafineri ve Entegre Petrokimya Tesisleri İçin 4 Adımlı Çalışma
Önce hukuki statü, sonra veri ve proses analizi. Böylece gönüllü NACE 19.20 ile yükümlü entegre faaliyetler birbirine karıştırılmaz.
Sanayi Sicil, kapasite raporu, faaliyet belgesi ve fiili üretim incelenir. NACE 19.20 ile 20.11/20.14 gibi entegre faaliyetlerin statüsü ve çalışan sayısı ayrı ayrı kontrol edilir.
P&ID, su kaynakları, proses tüketimleri, atıksu oluşumu, arıtma ve yeniden kullanım akışları tek kütle denkliği altında toplanır; veri boşlukları ve ölçüm öncelikleri belirlenir.
Uygun NACE rehber teknikleri, hedefler, 5 yıllık planlamalar, eğitim ve dokümantasyon kurgulanır; başvuru statüsüne göre SVBS dosya seti hazırlanır.
Alt ölçüm altyapısı geliştirilir, yıllık performans izlenir; Yeşil/Turkuaz hedefleniyorsa geleneksel olmayan su, geri kazanım, ISO 46001 ve ISO 14046 kriterleri yol haritasına bağlanır.
Petrol Rafinerileri ve Su Verimliliği Belgesi
2026 güncel kılavuz statüsü, ölçüm altyapısı ve proses uygulamalarına ilişkin temel sorular.
Tesisiniz İçin Doğru NACE ve Belge Statüsünü Netleştirin
Rafineri sahasında 19.20, 20.11, 20.14 veya diğer üretim kodlarının birlikte bulunması halinde önce hukuki kapsamı, sonra su kütle dengesi ve teknik yol haritasını çıkaralım.
- ✓Fiili üretim ve NACE statü kontrolü
- ✓Başvuru öncesi resmî belge kontrol listesi
- ✓P&ID ve su-atıksu kütle dengesi ön analizi
- ✓Mavi / Yeşil / Turkuaz yol haritası
Su Verimliliği İç Bağlantıları
Diğer Sektörler İçin Su Verimliliği Danışmanlığı
Sektör sayfaları, her faaliyetin güncel NACE statüsü ve proses özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.