NACE 23'te Su Verimliliği: Doğru Kapsam, Doğru Proses
2026 güncel Kılavuz, NACE 23'ün tamamını otomatik olarak yükümlü saymaz. Yükümlülük, Ek-1'de YÜKÜMLÜ olarak listelenen dört haneli NACE kodu ile başvuru sahibinin çalışan sayısının birlikte değerlendirilmesiyle belirlenir.
Endüstriyel işletmeler için iki şart birlikte aranır: faaliyet kodunun güncel Kılavuz Ek-1'de “YÜKÜMLÜ” statüsünde olması ve çalışan sayısının 49'dan fazla olması. Ek-1'de yükümlü olup 50'nin altında çalışanı bulunan işletmeler gönüllü başvuru yapabilir; listede bulunmayan NACE kodları ise endüstriyel işletme sınıfında kapsam dışıdır.
İnşaat Malzemesi Üretiminde Öne Çıkan Su Verimliliği Alanları
Bakanlığın NACE 23.61 için yayımladığı sektörel rehber; su ve atıksu miktarlarının izlenmesi, kapalı döngü soğutma sistemleri, yüzeysel akış ve yağmur sularının uygun kullanım alanlarında değerlendirilmesi, uygun kalitedeki suların yeniden kullanılması ve temizlik süreçlerinin optimize edilmesi gibi teknikleri öne çıkarır. Uygulanacak teknik, ürün/proses yapısına ve su kalitesi gereksinimine göre tesis bazında seçilmelidir.
- Su-atıksu kütle dengesi: Kaynak, proses, yardımcı işletme, temizlik ve deşarj noktaları ayrı ayrı izlenerek kayıp ve verimlilik fırsatları belirlenir.
- Kapalı döngü soğutma: Uygun proseslerde suyun sistem içinde resirküle edilmesi, taze su ihtiyacını azaltan rehber tekniklerinden biridir.
- Alternatif su kaynakları: Yağmur suyu, yüzeysel akış veya arıtılmış atıksu; gerekli kalite şartları sağlandığında temizlik, soğutma veya uygun proseslerde değerlendirilebilir.
- Temizlik optimizasyonu: Kuru ön temizlik, uygun basınç/debi ve proses bazlı temizlik prosedürleri ile gereksiz su kullanımı azaltılabilir.
Resmî teknik dayanak: Tarım ve Orman Bakanlığı – NACE 23.61 Su Verimliliği Rehber Dokümanı. Tekniklerin uygulanabilirliği tesisin proses ve su kalitesi koşullarına göre değerlendirilmelidir.
NACE 23 Tesislerinde Hangi Noktalar İncelenir?
Sektörel rehberlerdeki teknikler her tesis için aynı oranı veya aynı ekipmanı zorunlu kılmaz. Aşağıdaki alanlar mevcut durum analizinde teknik ve ekonomik uygulanabilirlik açısından değerlendirilir.
Üretim ekipmanı ve yüzeylerde kuru ön temizlik, kontrollü basınç/debi ve uygun durumda geri kazanılmış su kullanımı değerlendirilerek taze su tüketimi azaltılır.
Rehber bazlı proses optimizasyonuSoğutma ihtiyacı bulunan yardımcı proseslerde açık geçişli kullanım yerine suyun sistem içinde resirküle edildiği kapalı döngü çözümleri teknik uygunluğa göre değerlendirilir.
Taze su ihtiyacını azaltmaÇatı ve uygun saha yüzeylerinden toplanan sular kalite gereksinimi karşılandığında temizlik, soğutma, peyzaj veya uygun proseslerde tamamlayıcı kaynak olarak kullanılabilir.
Geleneksel olmayan su kaynağıAtıksu karakterizasyonu yapılarak uygun arıtma sonrası yeniden kullanım noktaları belirlenir. Kullanım amacı için gerekli kalite kriterleri sağlanmadan doğrudan prosese geri besleme yapılmaz.
Kaliteye uygun yeniden kullanımHat, tank, vana, soğutma ve yardımcı sistemlerde kaçaklar; gereksiz taşmalar ve kontrolsüz deşarjlar izlenerek bakım ve işletme planına alınır.
Kayıp ve gereksiz tüketimi azaltmaMavi Belge aşamasında ölçüm veya kabul görmüş mühendislik tahminleri kullanılabilir. Yeşil Belge öncesinde su tüketimlerinin sayaçlarla düzenli ölçülmesi ve kayıt altına alınması gerekir; SCADA isteğe bağlı gelişmiş izleme çözümüdür.
Mavi – Yeşil izleme altyapısıSayaç ve izleme açıklaması, Bakanlığın güncel Su Verimliliği Yönetmeliği SSS bölümündeki ölçüm/sayaç açıklamasına göre hazırlanmıştır.
NACE 23 İçin Güncel Yükümlü Faaliyet Kodları
Aşağıdaki 12 dört haneli NACE kodu, 2026 Endüstriyel Su Verimliliği Sistemi Kılavuzu Ek-1'de “YÜKÜMLÜ” statüsündedir. Endüstriyel işletmenin yasal yükümlü olabilmesi için çalışan sayısının da 49'dan fazla olması gerekir.
| NACE Kodu | Güncel Faaliyet Tanımı | Ek-1 Statüsü |
|---|---|---|
| 23.11 | Düz cam imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.13 | Çukur cam imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.14 | Cam elyafı imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.20 | Ateşe dayanıklı (refrakter) ürünlerin imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.31 | Seramik karo ve kaldırım taşları imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.41 | Seramik ev ve süs eşyaları imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.42 | Seramik sıhhi ürünlerin imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.52 | Kireç ve alçı imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.61 | İnşaat amaçlı beton ürünlerin imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.62 | İnşaat amaçlı alçı ürünlerin imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.64 | Toz harç imalatı | YÜKÜMLÜ* |
| 23.99 | Başka yerde sınıflandırılmamış metalik olmayan diğer mineral ürünlerin imalatı | YÜKÜMLÜ* |
Kaynak: 2026 Endüstriyel Su Verimliliği Sistemi Kılavuzu, Ek-1 ve Bakanlık SSS – Soru 37, 39 ve 43.
2026 İtibarıyla Mavi ve Yeşil Belge Süreleri
Güncel Ek-1'de YÜKÜMLÜ statüsündeki NACE faaliyetini yapan ve çalışan sayısı 49'dan fazla olan endüstriyel işletme Mavi ve ardından Yeşil Belge sürecine tabidir.
NACE kodu YÜKÜMLÜ statüsünde olsa bile çalışan sayısı 50'nin altındaysa endüstriyel işletme için başvuru zorunlu değil, gönüllüdür.
İşletmenin üretim NACE kodu güncel Ek-1 listesinde yer almıyorsa, yalnızca OSB/endüstri/serbest bölge içinde bulunması münferit işletmeye endüstriyel işletme sınıfında yükümlülük doğurmaz.
Yönetmelikte mevcut endüstriyel yükümlüler için tanımlanan ilk son başvuru tarihidir. 27 Temmuz 2026 itibarıyla bu tarih geçmiştir.
Tarih GeçtiÜretime geçiş ve 50 ve üzeri çalışan şartının birlikte sonradan oluşması halinde, şartların oluştuğu tarihten itibaren sistem kurulumu ve belgelendirme için tanımlanan süredir.
Şarta Bağlı SüreMevcut endüstriyel yükümlüler için Bakanlığın güncel SSS açıklamasına göre 27 Haziran 2026'dan itibaren beş yıllık süreç izlenir. Yeşil Belge kriterleri daha erken sağlanırsa daha erken başvuru yapılabilir.
27 Haziran 2026'dan İtibarenSüreler: Bakanlık SSS – Soru 4, 42 ve 48. Gecikmenin somut idari/hukuki sonucu tesis bazında ayrıca değerlendirilmelidir; bu sayfa kaynaksız ceza tutarı veya otomatik yaptırım iddiasında bulunmaz.
Mavi Belgenin 7 ve Yeşil Belgenin 3 Resmî Kriteri
Kriterler 2026 Endüstriyel Su Verimliliği Sistemi Kılavuzu Tablo 1 ve Tablo 2'den, anlamı korunarak özetlenmiştir.
Mavi Su Verimliliği Belgesi – 7 Kriter
- Yeterli sayıda personelin görevlendirilmesi
- Su verimliliği mevcut durumunun belirlenmesi
- Su verimliliği hedeflerinin belirlenmesi
- Hedeflere ulaşılması için planlama yapılması
- Eğitim faaliyetlerinin düzenlenmesi
- Bireysel su kullanımına yönelik su verimli ekipmanların kullanılması
- Bilgilendirici yazılı ve görsel materyallerin kullanılması
Yeşil Su Verimliliği Belgesi – Endüstriyel Tesis
- Toplam su kullanımının %10'unun geleneksel olmayan su kaynaklarından sağlanması
- NACE koduna uygun su verimliliği rehber dokümanlarındaki tekniklerin uygulanması
- TS ISO 46001 Su Verimliliği Yönetim Sistemi Belgesine sahip olunması
Endüstriyel İşletme Mavi Belge Başvurusu İçin Gerekli Belgeler
Başvurular güncel Bakanlık uygulamasına göre yalnızca Su Verimliliği Bilgi Sistemi (SVBS) üzerinden dijital yürütülür. Aşağıdaki zorunlu başvuru dosyaları ile destekleyici resmî belgeler başvuru setinin temelini oluşturur.
Zorunlu başvuru dosyaları
Destekleyici resmî belgeler – 8 madde
Başvuruda esas alınacak veri dönemi
Proses bazında ve toplam üretim miktarları ile su kaynakları ve su temin miktarlarının değerlendirilmesinde başvurudan önceki takvim yılı verileri esas alınır.
Su, üretim, atıksu, geri kullanım ve ilgili performans verileri mümkün olduğunca aynı referans dönem üzerinden değerlendirilmelidir.
Trend analizi, mevsimsellik veya performans değişimini göstermek için daha uzun tarihsel veri setleri kullanılabilir; ancak resmî başvuruya esas referans yıl, başvurudan önceki takvim yılıdır.
Kaynaklar: Bakanlık – Endüstriyel İşletmeler İçin Başvuruda Talep Edilen Belge Listesi, Sektörel Başvuru Setleri ve Bakanlık SSS – başvuru kanalı ve veri dönemi açıklamaları.
İnşaat Malzemeleri Tesisleri İçin 4 Adımlı Hazırlık Süreci
Europecarbon, teknik önerileri resmî zorunluluk veya sonuç garantisi gibi sunmadan; kapsam, su-atıksu dengesi, ölçüm-izleme ve SVBS dosya hazırlığını tesis verileri üzerinden yürütür.
Fiilî üretim faaliyeti, güncel Ek-1 statüsü ve çalışan sayısı birlikte değerlendirilerek yükümlülük netleştirilir.
Mevcut sayaçlar, mühendislik tahminleri ve veri boşlukları analiz edilir; Yeşil Belge öncesinde tamamlanması gereken düzenli sayaçlandırma yaklaşımı planlanır.
Su verimliliği hedefleri, uygulanabilir teknik seçenekler, sorumlular, takvim ve izleme göstergeleri oluşturularak Mavi Belge başvuru dosyasına hazırlanır.
Başvuru kanıtları SVBS formatına hazırlanır. Yeşil Belge kriterleri için geleneksel olmayan su, sektörel teknikler ve TS ISO 46001 gereklilikleri planlanır; nihai karar Bakanlığa aittir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Yanıtlar güncel Bakanlık Kılavuzu ve SSS açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır.
Tesisiniz İçin
Ön Yükümlülük Analizi
NACE kodunuzu, çalışan sayınızı ve fiilî üretim faaliyetinizi paylaşın. Güncel Bakanlık Ek-1 listesi üzerinden ön kapsam kontrolü yapalım ve veri hazırlığını netleştirelim.
- Güncel Ek-1 ve fiilî faaliyet kontrolü
- Çalışan sayısı ve tesis kapsamı değerlendirmesi
- Su-atıksu dengesi ve ölçüm-izleme veri boşluğu analizi
- SVBS başvuru hazırlık yol haritası
Sürdürülebilirlik Yolculuğunuz
Diğer Sektörler İçin Su Verimliliği Danışmanlığı
Güncel Bakanlık Kılavuzu kapsamındaki farklı endüstriyel faaliyetler için hazırladığımız sektörel su verimliliği rehberlerine aşağıdan ulaşabilirsiniz: