Su Verimliliği Yönetmeliği – 2026 Güncel Kapsam · Yerel Yönetimler Kategorisi
Belediyeler ve Su-Kanalizasyon İdareleri İçin Su Verimliliği Mavi Belge Danışmanlığı
Su Verimliliği Yönetmeliği'nde "Yerel Yönetimler", Bina ve Yerleşkeler'den ayrı bir kategoridir ve kendi kılavuzuna tabidir. Büyükşehir belediyeleri ve su-kanalizasyon idareleri için son başvuru tarihi 27 Haziran 2026'da sona erdi; il belediyeleri için 27 Eylül 2026, 50.000+ nüfuslu ilçe belediyeleri için 27 Aralık 2026'dır.
Önemli: Belge düzenleme kararı Tarım ve Orman Bakanlığına aittir. EUROPECARBON ticari danışmanlık hizmeti sunar; danışmanlık hizmeti Mavi veya Yeşil Belgenin verileceği yönünde garanti oluşturmaz.
Kısa Özet
- Yükümlü: Büyükşehir belediyeleri ve SKİ genel müdürlükleri, büyükşehir dışındaki il belediyeleri, büyükşehir dışındaki 50.000+ nüfuslu ilçe belediyeleri.
- Son başvuru: Büyükşehir + SKİ 27 Haziran 2026 (doldu) · il belediyeleri 27 Eylül 2026 · 50.000+ ilçe belediyeleri 27 Aralık 2026.
- Kritik fark: Planlama ve Yeşil Belge süresi 3 yıl (diğer kategorilerde 5 yıl).
- Ayrı başvuru: Belediye ve SKİ ayrı; idari hizmet binaları Bina ve Yerleşkeler — Kamu Kurumu sınıfından ayrıca yükümlü.
- Başvuru kanalı: Su Verimliliği Bilgi Sistemi (SVBS) · Bakanlık değerlendirmesi 60 gün · belge 5 yıl geçerli.
Hangi Yerel Yönetimler Yükümlü?
✓ Yükümlü
Büyükşehir Belediyeleri ve SKİ Genel Müdürlükleri
Büyükşehir belediye başkanlıkları ile Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlükleri ayrı ayrı su verimliliği sistemi kurup münferit Mavi Belge başvurusu yapar — ikisi tek bir başvuru olarak birleştirilemez.
✓ Yükümlü
Büyükşehir Dışındaki İl Belediyeleri
Büyükşehir statüsünde olmayan tüm il belediyeleri yükümlüdür.
✓ Yükümlü
50.000+ Nüfuslu İlçe Belediyeleri (Büyükşehir Dışı)
Büyükşehir dışındaki, nüfusu 50.000 ve üzerinde olan ilçe belediyeleri yükümlüdür.
Gönüllü
50.000 Altı Nüfuslu İlçe Belediyeleri
Büyükşehir dışındaki, nüfusu 50.000'in altında olan ilçe belediyeleri gönüllü başvurabilir.
Bir Belediye Kaç Ayrı Belge Almak Zorunda Olabilir?
Bu, Yönetmeliğin en çok gözden kaçan yönlerinden biri: bir belediye veya SKİ, faaliyet alanına göre birden fazla kategoriden ayrı ayrı yükümlü olabilir. Bakanlık SSS, Soru 34-35.
- Yerel Yönetimler kategorisi — mücavir alandaki hizmetler için bu sayfadaki başvuru.
- Bina ve Yerleşkeler kategorisi — Kamu Kurumu sınıfı — belediyenin kendi idari hizmet binaları/yerleşkeleri için ayrıca ve ayrı bir Mavi Belge başvurusu gerekir.
- Endüstriyel Faaliyetler kategorisi — belediyeye ait iştirakler (su-kanalizasyon idaresi hariç) bitkisel üretim dışı bir üretim faaliyeti yürütüyorsa ve Ek-2 NACE kodu + 50 ve üzeri çalışanı varsa, bu iştirak endüstriyel tesis olarak ayrıca yükümlüdür.
- Tarımsal Sulama kategorisi — belediyeye ait 500 hektar ve üzerindeki sulama tesisleri veya bitkisel üretim yapan iştirakler bu kategoride ayrıca değerlendirilir.
Bu, belediyeler için tek bir danışmanlık ihtiyacının değil, potansiyel olarak dört ayrı başvuru sürecinin söz konusu olabileceği anlamına gelir.
Belediyeler İçin Gerekli Başvuru Belgeleri
| Belge | Yerel Yönetim İçin |
|---|---|
| Yetki Belgesi | Gerekli |
| Eğitim ve Farkındalık Faaliyetlerine İlişkin Belgeler | Gerekli |
| İzin Belgeleri (çevre izni, deşarj izni vb.) | Gerekli |
Bina ve Yerleşkeler kategorisinden farklı olarak, Yerel Yönetimler kılavuzunda "İmza Yetkisine İlişkin Belgeler" ve "Turizm İşletme Belgesi" kalemleri istenmez.
Kritik Fark: 3 Yıllık Planlama, 5 Değil
Bina ve Yerleşkeler ile Endüstriyel kategorilerinde su verimliliği planları ve hedefler 5 yıllık projeksiyonlarla hazırlanırken, Yerel Yönetimler kategorisinde bu süre 3 yıldır. Yeşil Belge kriterleri de bu 3 yıllık dönem sonunda karşılanacak şekilde tasarlanmalıdır; kriterler daha erken sağlanırsa 3 yıl beklenmeden Yeşil Belge'ye başvurulabilir. Su Verimliliği Yönetmeliği, Madde 7/3.
Yeşil Belge İçin Kriterler
Yönetmeliğin Ek-4, Tablo 1'ine göre Yerel Yönetimler kategorisinin Yeşil Belge'ye hak kazanabilmesi için aşağıdaki sekiz kriterin sağlanması gerekir. Su Verimliliği Yönetmeliği, Ek-4 Tablo 1.
| No | Kriter |
|---|---|
| 1 | İçme suyu sistemlerinde su kayıp oranının büyükşehir ve il belediyelerinde en fazla %25, diğer belediyelerde en fazla %30 olması |
| 2 | Büyükşehirde su kayıplarının ilçe belediyeleri bazında ayrı ayrı raporlanması |
| 3 | İçme suyu sistemine yönelik izleme ve ölçüm sisteminin bulunması |
| 4 | Büyükşehir ve il belediyelerinde kentsel atıksu arıtma tesisi çıkış sularının en az %10'unun yeniden kullanılması* |
| 5 | Kent rekreasyon alanlarında geleneksel olmayan su kaynaklarının kullanılması |
| 6 | Kentsel yeşil alanların en az %30'unda kurakçıl peyzaj uygulanması |
| 7 | Su verimliliği eğitim ve farkındalık çalışmalarının yürütülmesi |
| 8 | TS ISO 46001 Su Verimliliği Yönetim Sistemi Belgesine sahip olması** |
* Bu kriter 50.000 altı nüfuslu ilçe belediyelerinde aranmaz. ** Bina ve Yerleşkeler kategorisindeki gibi, bu kriter de ilk Yeşil Belge başvurusunda aranmaz; yalnızca Yeşil Belge yenilemesinde zorunludur.
Sorumluluklar: Belediye mi, SKİ mi?
| Yükümlü | Temel Sorumluluk Alanı |
|---|---|
| Büyükşehir Belediye Başkanlıkları | Yeşil alan/peyzaj sulamasında geleneksel olmayan su kaynağı kullanımı, kurakçıl peyzaj, kendi hizmet binalarında (lokal, eğitim birimi, sosyal tesis vb.) eğitim ve ekipman uygulamaları |
| Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlükleri | İçme suyu sistemlerinde su kayıplarının azaltılması, izleme/ölçüm altyapısı, arıtılmış atıksuyun yeniden kullanımı için gerekli yapıların kurulması |
| Büyükşehir Dışı İl Belediyeleri / 50.000+ İlçe Belediyeleri | Hem su kaybı yönetimi/izleme hem de kurakçıl peyzaj ve umumi alan uygulamalarının tamamından sorumlu (bu iki görev SKİ olmadığı için belediyede birleşir) |
Eğitim Yükümlülüğü
Yerel yönetimlerde de eğitim iki modülden oluşur ve her modül yılda en az 1 kez tekrarlanır:
- Bireysel Su Verimliliği Eğitimi — belediye/idare personeline ve sosyal hizmet birimlerinden (lokal, eğitim birimi, tatil kampı, çocuk-genç-kadın-engelli-yaşlı hizmet birimleri) yararlanan vatandaşlara yönelik.
- Sektörel Su Verimliliği Eğitimi — su kayıplarının azaltılması, kurakçıl peyzaj ve yağmur suyu hasadı gibi teknikler konusunda personele ve yönetime yönelik; konusunda en az 3 yıl deneyimli personel veya dışarıdan uzmanlarca verilir.
Mavi Belge başvurusundan önce en az bir bireysel ve bir sektörel eğitimin gerçekleştirilmiş ve başvuru formunda beyan edilmiş olması şarttır.
EUROPECARBON ile Belediyeniz İçin Süreç
1. Kapsam Tespiti (Tüm Kategoriler)
Belediyenin büyükşehir/il/ilçe statüsü, nüfusu, SKİ yapısı ve varsa iştiraklerin (endüstriyel/tarımsal) durumu incelenerek kaç ayrı başvuru gerektiği netleştirilir.
2. Mevcut Durum Analizi
Su kayıp oranı, içme suyu ve atıksu altyapısı, geleneksel olmayan su kaynağı potansiyeli ve umumi alanlardaki mevcut uygulamalar değerlendirilir.
3. 3 Yıllık Plan ve Yeşil Belge Yol Haritası
Su kaybı oranını %25/%30 eşiğinin altına indirecek, kurakçıl peyzaj oranını %30'a çıkaracak ve TS ISO 46001'e hazırlayacak somut, ölçülebilir hedefler oluşturulur.
4. SVBS Başvurusu ve Takip
Gerekli belgeler hazırlanır, başvuru Su Verimliliği Bilgi Sistemi (SVBS) üzerinden yapılır ve 60 günlük Bakanlık değerlendirmesi takip edilir.
Belge Sonrası İzleme ve Yenileme
Su verimliliği belgeleri beş yıl geçerlidir. Beyan edilen bilgiler yıllık güncellenir; hedef ve eylemler yıllık izlenir. Yenileme başvurusu, geçerlilik süresi dolmadan üç ay önce yapılır ve bu durumda belgelendirme süreci yeniden başlar. Su Verimliliği Yönetmeliği, Madde 9.
- Verileri yıllık güncelleyin.
- Hedef ve eylemleri yıllık izleyin.
- Belge kriterlerinde bir değişiklik olursa 60 gün içinde bildirin (Madde 9/5).
- Geçerlilik süresi dolmadan üç ay önce yenilemeye başlayın.
Sık Sorulan Sorular
Büyükşehir belediyesi ile SKİ tek başvuru mu yapar?
Hayır. Büyükşehir belediye başkanlığı ve SKİ Genel Müdürlüğü ayrı tüzel yapılar olarak kendi su verimliliği sistemlerini kurup münferit Mavi Belge başvurusu yapar.
Belediyenin kendi bina ve yerleşkeleri de ayrı mı değerlendirilir?
Evet. Belediyeler ve SKİ'ler, Yerel Yönetimler kategorisinin yanı sıra kendi idari hizmet binaları için Bina ve Yerleşkeler kategorisi — Kamu Kurumu sınıfından da ayrıca su verimliliği sistemi kurup ayrı bir Mavi Belge başvurusu yapmakla yükümlüdür.
Belediye şirketleri (iştirakler) de yükümlü mü?
Su-kanalizasyon idaresi dışındaki belediye iştirakleri, bitkisel üretim dışında bir üretim faaliyeti yürütüyor ve Ek-2 NACE kodu ile 50+ çalışanı varsa Endüstriyel Faaliyetler kategorisinde ayrıca yükümlü olabilir. Bitkisel üretim yapan iştirakler veya 500 hektar+ sulama tesisleri ise Tarımsal Sulama kategorisinde değerlendirilir.
Planlama süresi neden 3 yıl, diğer kategorilerde 5 yıl?
Bu, Yönetmeliğin Madde 7/3'ünde özellikle belirtilen bir farktır; Yerel Yönetimler kategorisinde büyükşehir ve il belediyeleri ile 50.000 üzeri nüfuslu ilçe belediyeleri, Mavi Belgenin ardından en fazla 3 yıl içinde Yeşil Belge için başvurmakla yükümlüdür.
TS ISO 46001 ilk Yeşil Belge başvurusunda aranır mı?
Hayır. Bina ve Yerleşkeler kategorisindeki gibi, Yerel Yönetimler kategorisinde de TS ISO 46001 ilk Yeşil Belge başvurusunda aranmaz; yalnızca Yeşil Belge yenilemesinde zorunludur.
Belediyeler için son başvuru tarihleri nedir?
Büyükşehir belediyeleri ve su-kanalizasyon idareleri için son başvuru tarihi 27 Haziran 2026'da sona erdi. Büyükşehir dışındaki il belediyeleri için 27 Eylül 2026, büyükşehir dışındaki 50.000 ve üzeri nüfuslu ilçe belediyeleri için 27 Aralık 2026'dır. Süresi geçmiş yükümlüler için başvuru yükümlülüğü ortadan kalkmaz; gecikmeli başvuru ve idari yaptırım riski için hukuki değerlendirme önerilir.
Mavi Belge başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Başvuru Su Verimliliği Bilgi Sistemi (SVBS) üzerinden yapılır ve Tarım ve Orman Bakanlığı değerlendirmesi 60 güne kadar sürebilir. Eksik belge halinde süre yeniden işlemeye başlayabilir.
Danışmanlık süreci belediyeler için ne kadar sürer?
Kapsam tespiti 1-2 hafta, mevcut durum ve su kaybı analizi 3-6 hafta, 3 yıllık plan ve Yeşil Belge yol haritası 3-5 hafta sürer. Süre; nüfus, altyapı büyüklüğü ve veri olgunluğuna göre değişir.
Su kayıp oranı hedefi tutmuyorsa Mavi Belge alınabilir mi?
Evet. Su kayıp oranı eşikleri (%25 / %30) Yeşil Belge kriteridir. Mavi Belge için su verimliliği sisteminin kurulmuş, hedef ve eylem planının hazırlanmış ve eğitimlerin gerçekleştirilmiş olması esastır.
Belediyeniz İçin Ücretsiz Ön Değerlendirme Alın
Büyükşehir/il/ilçe statünüzü, nüfusunuzu ve varsa iştiraklerinizi paylaşın; kaç ayrı kategoriden başvuru yapmanız gerektiğini ve 3 yıllık Yeşil Belge yol haritanızı birlikte çıkaralım. Ücretsiz ön değerlendirme; kapsam koşullarının ön kontrolünü ve sonraki adımları içerir; saha denetimi, teknik proje veya belge garantisi içermez.
İlgili Sayfalar
Resmî Kaynaklar
Düzenleyici açıklamalar 28 Ağustos 2026 tarihinde aşağıdaki resmî kaynaklardan kontrol edilmiştir.